پنجه گربه نامی است که به چند گونه از گیاهان خاردار در جنگل‌های آمازون اطلاق می‌شود. مکمل‌های غذایی حاوی پنجه گربه معمولاً از پوست ریشه یا ساقه گیاه Uncaria tomentosa تهیه می‌شوند. این محصولات به دلایل مختلفی مصرف می‌شوند اما فواید قطعی و علمی آن‌ها هنوز به‌خوبی اثبات نشده است.
موارد مصرف پنجه گربه
پنجه گربه برای بهبود عملکرد سیستم ایمنی، کاهش التهاب و درمان بیماری‌هایی مانند آرتروز و روماتوئید آرتریت استفاده می‌شود. با این حال، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) این گیاه را برای درمان یا پیشگیری از بیماری‌ها تایید نکرده است.
مکانیسم اثر
این گیاه حاوی ترکیبات مختلفی مانند آلکالوئیدهای اکسین‌دول، تانن‌ها و پلی‌فنول‌ها است که ممکن است خاصیت آنتی‌اکسیدانی داشته و التهاب را کاهش دهند. به همین دلیل، توجه به استفاده از آن برای بیماری‌های التهابی جلب شده است، اما تحقیقات علمی کافی در این زمینه وجود ندارد.
نحوه نگهداری
پنجه گربه باید طبق دستور روی بسته‌بندی در جای خشک، خنک و دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی نگهداری شود.
عوارض جانبی
شایع‌ترین عوارض مصرف پنجه گربه شامل اسهال و ناراحتی معده است که ممکن است بسته به دوز و نوع محصول متفاوت باشد. در موارد نادر، واکنش‌های آلرژیک شدید مانند مشکلات تنفسی، تورم صورت و گلو، کهیر، سرگیجه و درد مفاصل ممکن است رخ دهد که در این صورت باید فوراً مصرف قطع شده و به پزشک مراجعه شود.
هشدارها و احتیاطات
افرادی که به پنجه گربه یا گونه‌های مرتبط آن حساسیت دارند، نباید از این مکمل استفاده کنند. همچنین، به دلیل تغییرات طبیعی در ترکیبات گیاه بسته به محل رشد، فصل برداشت و روش فرآوری، اثرات و عوارض ممکن است متفاوت باشد. مصرف در دوران بارداری و شیردهی نیز به دلیل عدم وجود اطلاعات کافی توصیه نمی‌شود.
تداخلات دارویی
پنجه گربه ممکن است با داروهای رقیق‌کننده خون، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) و داروهای ضدپلاکت تداخل داشته باشد. به همین دلیل، قبل از مصرف باید پزشک یا داروساز را از تمامی داروها و مکمل‌های مصرفی خود مطلع کنید.
نکات مهم
- پنجه گربه به صورت عصاره مایع، قرص، کپسول یا چای عرضه می‌شود که هرکدام ممکن است میزان ترکیبات فعال متفاوتی داشته باشند.
- دوز مصرفی باید طبق دستور پزشک یا راهنمای محصول رعایت شود و از مصرف بیش از حد یا دوز دوگانه خودداری شود.
- در صورت مصرف بیش از حد یا بروز علائم غیرعادی، فوراً به مراکز درمانی مراجعه کنید.
